Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.

Basın kartı almak isteyen bir muhabir için ilk akla gelen başlık genellikle şudur: Hangi şartlar aranıyor ve başvuru nasıl yapılıyor? Bu sorunun cevabı , 2023 yılında yürürlüğe giren ve 2024'te güncellenen Basın Kartı Yönetmeliği'nde tüm detaylarıyla yer alıyor.

Bu kapsamlı yazıda ; kart türlerini, aranan nitelikleri , kurumlara uygulanan kontenjanları , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun çalışma usulünü ve kartın geri alındığı durumları resmî mevzuata dayanarak anlatıyoruz . Hedefimiz , okumayı tamamladığınızda başvurunuzu hatasız olarak yapabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin meslekteki statüsünü belgeler .

Bu kart, bir kişinin tek başına edinebileceği bir belge değildir. Göreve bağlı kart için kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışması, bağlı olduğu yayının da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren incelenir .

"Sarı Basın Kartı" Adı Nereden Geliyor?

Sıkça duyulan "sarı basın kartı" kavramı, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın bilinen tasarımına gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir adlandırmadır . Mevzuatta toplam beş tür sayılır ve günlük kullanımda "sarı kart" dendiğinde çoğu zaman göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?

Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kabul edilmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .

Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı açıkça belirtilmiş, Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar güncellenmiş ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı da dahil edilmiştir .

Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
İş hukuku boyutu: 5953 sayılı Kanun kapsamındaki fikir işçisi statüsü
Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları

Önemli bir not: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız tavsiye edilir .

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yürürlükteki düzenlemeye göre beş ayrı kart türü vardır . Her kart türünün hitap ettiği kitle ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Hangi türe başvuracağınızı bilmek, zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir yayın kuruluşunun kadrosunda çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının ve enformasyon görevlilerinin aldığı karttır. En yaygın kart türü budur; adayın genel şartların eksiksiz more info tamamını karşılaması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Kart talep edenin; görevlendirme belgesini sunması , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin olması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu getirmesi gerekir. Kart, görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.

3. Geçici Basın Kartı

Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Geçici kart, görev süresi göz önünde tutularak üç ayı geçmemek üzere verilir ve istenirse bir defaya mahsus süresi uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Kartın süresi , önceki kart sahipliği süresine göre farklılaşır:

Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
On yıldan fazla kart taşıyanlara 24 ay

Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda da çalışma durumunun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması aranır .

5. Sürekli Basın Kartı

Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin azami 24 aylık bölümü hesaba katılır. Sürekli kart başvurularında 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı aranmaz ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Kart türü ne olursa olsun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki genel şartlar aranır . Bu şartlardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru reddedilir :

En az 18 yaşında olmak.
Asgari lise ya da dengi eğitim kurumu mezunu olmak.
Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
Şantaj, hırsızlık, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet gibi yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak.
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.

Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı aranır.

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, sözleşmenin fikir işçisi statüsüne uygun düzenlenmemesidir . Başvurudan önce sözleşmenizi işvereninizle birlikte inceleyin.

Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?

Asıl faaliyeti medya olmayan özel şirketlerin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele bu kapsamda kart verilemez. Mesela bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, yayın faaliyeti yürütse dahi bu kapsamda başvuru yapamaz .

Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar

Kişisel şartları taşımak tek başına yetmez; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki şartları karşılaması gerekir. Ayrıca her kuruluş türü için kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergi gibi süreli yayınların; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli olarak çıkması, ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini üstüne çıkmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması gerekir . Kart verilecek kişi sayısı , gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre değişir; mesela yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.

Haber ve Fotoğraf Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci istihdam etmesi ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi imzalamış olması gerekir . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı yoktur .

RTV Kuruluşları

Radyo ve televizyonların 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ulusal kanallarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilir . Haber birimi dışında görev yapanlara, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilmez .

Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri

Çevrim içi haber yayıncılarının; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa iletmesi, haber paylaşımı amacına ayrılmış olması , yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum yayımlaması ve içeriklerin başka yayından aynen alıntı içermemesi gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :

4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
10 ve üzeri sigortalı çalışanı olan sitelerde kontenjan sınırı yoktur

İnternet haber sitelerinde kart alabilecek unvanlar arasında klasik yazı işleri kadrosunun yanı sıra video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi dijital çağa özgü görevler de bulunur .

Basın Kartı Başvurusu: Aşama Aşama Süreç

Başvuru tamamen elektronik ortamda başlar , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve ana hatlarıyla aşağıdaki sırayı izler :

Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
Komisyon değerlendirmesi: Ön incelemeyi geçen dosyalar Komisyon gündemine alınır ve kabul ya da ret kararı verilir.
Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.

Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Başkanlıkça reddedilir ve sonuç beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapmak mümkündür.

Yurt dışındaki Türk medya mensupları, başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa ileterek başvurularını yapar . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Basın Kartı Komisyonu Nasıl Karar Verir?

Başvuruları karara bağlayan kurul, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelik süresi iki yıldır.

Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı için en az 13 üyenin katılımı gerekir; toplantılar uzaktan erişimle de yapılabilir.
Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

Karar verilirken başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de göz önünde bulundurur . Dijital yayıncı çalışanlarının başvurularında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da değerlendirmeye girer . Bu yüzden erişimi zayıf bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da sonucu olumsuz etkileyebilir .

Basın Kartının Sağladığı Haklar ve Kolaylıklar

Kartın sağladığı başlıca avantaj, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Bunun dışında mevzuatta somut olarak yer alan birkaç önemli hak vardır :

Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.

Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden doğar . Kart sahibi olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan faydalanabilir . Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Yönetmeliğin 47. maddesine göre basılan kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Geçerliliği sona eren kartlar, gerekli nitelikler sürdüğü sürece yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yenilenir . Sürekli nitelikteki kart ise ömür boyu taşınır; kartın fiziksel olarak tazelenmesi söz konusu olabilir .

Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart alabilirsiniz. Kartın kaybolması hâlinde başvuruya kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge konur. Dikkat edilmesi gereken sınır şudur: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu yılda en fazla iki defa yapılabilir .

Ücret konusunda yönetmelik, maliyetle sınırlı olmak üzere kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Ödenecek bedel Başkanlıkça belirlendiği için , başvuru ekranındaki bilgiyi esas almanız önerilir.

İade, İptal ve Bildirim Yükümlülükleri

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , değişiklik değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak iletilmelidir. Kart; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde otuz gün içinde Başkanlığa teslim edilir. İade edilmesi gereken eski kart iade edilmeden yeni başvuru işleme alınmaz .

İptal sebepleri şunlardır:

Gerekli şartların hiç olmadığının veya zamanla ortadan kalktığının belirlenmesi
İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi

Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi gerekçesiyle kartı iptal edilenlere , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeniden kart verilemez. İhlalin ağırlığına göre Komisyon yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Öte yandan resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilmez .

Özel Statüdeki Başvuranlar: Kamu Personeli ve Yayın Sahipleri

Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli meslek kuruluşlarının yöneticileri de bu çerçevede yer alır . Bu grupların her biri için farklı belge ve şartlar öngörülmüştür .

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Devlet enformasyon hizmetlerinde istihdam edilen kamu personeli, enformasyon görevlisi olarak karta başvuru yapabilir . Başvuru formunun üst yönetici tarafından imzalanması ve birim ve kadro unvanını içeren resmî görev yazısının sunulması gerekir . Bu tür dosyalarda Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına özellikle odaklanır; sadece unvan tek başına yetmez .

İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler

Süreli yayınların sahipleri veya tüzel kişi temsilcileri ile radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları kart talebinde bulunabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları istenmez; ancak yaş, eğitim ve adli sicil gibi diğer genel şartlar aynen uygulanır .

Sendika, Dernek ve Vakıf Yöneticileri

Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de kart alabilecekler arasında sayılmıştır . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart düzenlenmez .

Başkanlığın Yaptığı Denetimler

İletişim Başkanlığı, kart sahiplerinin şartları sürdürüp sürdürmediğini periyodik olarak inceler. Yayın kuruluşları, talep üzerine kartlı çalışanların isim, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini kapsayan onaylı bir listeyi sunmalıdır. Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .

Başvuru Öncesi Kontrol Listesi

Başvuru düğmesine basmadan önce aşağıdaki listeyi baştan sona kontrol etmeniz, zaman kaybını ciddi biçimde engeller:

18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
Son altı aya ait, adımın açıkça göründüğü mesleki çalışmalarımı hazırladım.
İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
Pozisyonum, yönetmelikteki unvan listesine uygun.
İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.

Listedeki maddelerden biri bile eksikse , başvuruyu ertelemek ve eksikliği gidermek zaman kazandırır. Nitekim olumsuz sonuçlanan bir talep tekrar başvurmaya engel olmasa da süreci aylarca uzatabilir .

Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar

Olumsuz sonuçlanan başvuruların çoğu , dikkatle giderilebilecek hatalardan kaynaklanır . En sık karşılaşılan sorunlar ve doğru yaklaşım şöyle sıralanabilir :

Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
Eksik iş örneği → Son altı aya ait, size ait olduğu net anlaşılan çalışmaları ekleyin.
Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
Bir aydan uzun çalışma boşluğu → İş değiştirirken arayı bir ayı geçirmeyin; geçecekse serbest kart seçeneğini değerlendirin.
Değişikliği bildirmemek → Unvan ya da iş yeri değiştiğinde bir aylık süreyi kaçırmayın.
İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.

Bir örnekle açıklayalım: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , işten çıkışının ardından yaklaşık altı hafta sonra yeni bir işte işe başlıyor . Bir aylık sınır geçtiği için kesintisiz çalışma şartı ihlal edilmiş oluyor . Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler

2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri süreli yayın olarak tanımlandı ve bu sitelerin çalışanları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Yine de her haber sitesi kendiliğinden uygun sayılmaz. Ekibinizin karta başvurabilmesi için şunlara dikkat etmeniz gerekir :

Beyanname süreci: Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesini Başkanlıkla paylaşın.
Şeffaf künye: Yayın sorumlularını gösteren künye sayfasını kolay erişilebilir yapın.
Kadro eşiği: Kart başvurusu için en az dört fikir işçisinin sigortalı olarak çalışması gerekir.
Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
Trafik ve okur: Komisyon tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayılarını da değerlendirdiği için okur kitlenizi düzenli büyütün.

Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, kullandığınız haber yazılımıyla doğrudan ilişkilidir . Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , siteyi yöneten ekip için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .

Sıkça Sorulan Sorular

Kart başvurusunda üniversite diploması şart mı?

Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik asgari eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini öngörür; dolayısıyla lise mezunları da başvuru yapabilir . Bununla birlikte Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi dikkate alır ; güçlü bir çalışma dosyası diploma kadar önemlidir .

Başvurudan sonra kart ne zaman çıkar?

Sabit bir süre yoktur. Başvurunuz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine taşınır. Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için süreç Komisyonun toplantı tarihlerine bağlı olarak değişir .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve resmî temsilcilik tarafından onaylanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Hiç kurumsal çalışma geçmişi olmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu seçenek uygulanmaz.

Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?

Kişisel kanal veya hesap sahipleri, sadece bu yayınlara dayanarak kart alamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Öte yandan şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü olarak çalışan biri başvuru yapabilir .

Kart için ne kadar ödenir?

Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini öngörür . Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; bu yüzden güncel bilgiyi Başkanlığın resmî kanallarından öğrenebilirsiniz .

Basın kartı iptal edilirse ne olur?

Gerekçe ortadan kalkınca tekrar başvurmak mümkündür . Fakat basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilemez. Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki ilgili işlemler tamamlanmadıkça kart verilemez.

Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?

Evet, alabilirler. Türkiye'de yerleşik görev yapanlar süreli karta, kısa süreli görevle gelenler geçici karta başvurur. Her iki türde de çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu aranır ; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı verilmez .

Basın kartı, meslek hayatınızın en önemli belgesidir ve süreç karmaşık görünse de aşamalar açıkça tanımlanmıştır . Size uygun türü belirleyip belgelerinizi eksiksiz hazırlar ve bildirim sürelerine uyarsanız , kartınızı sorunsuz alıp uzun yıllar kullanabilirsiniz .

Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberimizi inceleyebilirsiniz . Başvuru ve resmî işlemlerde her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu rehberdeki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi